De website is nu nog groter en beter geworden! Go2War2.nl is vanaf nu volledig samengevoegd met TracesOfWar.nl. Vanaf nu is de sectie Artikelen ook beschikbaar. Veel meer informatie in een groter jasje!

Nederlandse onderzeeboot van de O 16-klasse

    Nederlandse onderzeeboot van het Type O 16

    Met het ontwerp van de Hr. Ms. O 16, begon voor de afdeling Scheepsbouw van het Nederlandse Ministerie van Marine een nieuw tijdperk. Hoewel het schip bedoeld was als verdere ontwikkeling van de schepen van het type K XVIII, werd het toch een heel nieuw ontwerp.

    De Hr. Ms. O 16 werd het eerste ontwerp van de pas in dienst van het ministerie getreden ir. G. de Rooy en werd samengesteld met behulp van een nieuwe lastechniek. Deze techniek stelde de bouwers in staat om onderzeeboten te construeren die in staat waren om een veel grotere druk te weerstaan. Andere verbeteringen die werden aangebracht waren een modernere inrichting en grotere manoeuvreerbaarheid.

    Met de nieuwe technieken zouden vanaf dit moment de Nederlandse onderzeeboten een topkwaliteit bezitten die tijdens de Tweede Wereldoorlog van pas zou komen. Daarnaast werden de schepen een stuk groter dan hun voorgangers, wat de zeewaardigheid en de inzetbaarheid alleen maar ten goede kwam. De Hr. Ms. O 16 was tevens de eerste onderzeeboot ter wereld die zou worden voorzien van een snorkel systeem, waardoor ook onder water de dieselmotoren konden worden gebruikt.

    Technische gegevens bij bouw:

    Klasse:O 16
    Aantal in klasse:1
    Land:Nederland
    Type:Onderzeeboot
    Waterverpl.:onder water: 1194 BRT
    boven water: 984 BRT
    Afmetingen:Lengte over alles: 76,53 meter
    Breedte: 6,55 meter
    Diepgang: (volledig beladen) 3,97 meter
    Aandrijving:Vermogen: Diesels: 1600 pk, Electro: 460 pk
    Max. Snelheid: 18 knopen boven en 9 knopen onder water
    2- 8 cylinder M.A.N.dieselmotoren
    Bewapening:

    Torpedolanceerbuizen:
    4- 53,3 cm boegbuizen
    2- 53,3 cm dekbuizen
    1- 8,8 cm kanon en 2- 40 mm (2x1) machinegeweren
    14 torpedo's

    Bemanning:36 man standaard


    Hieronder volgt een globaal overzicht van de Hr. Ms. O 16. Het is geen compleet overzicht, maar schetst een beeld van de levensloop van de betrokken schepen tijdens de Tweede Wereldoorlog.


    Hr. Ms. O 16

    Kon. Mij.
    De Schelde- Vlissingen

    28-12-1933

    27-01-1936

    26-10-1936

    15-12-1941

    De Hr. Ms. O 16 kwam op 26 oktober 1936 in dienst bij de Koninklijke Marine. Haar eerste operationele taak volgde al in april 1937, toen het schip tijdens de Spaanse Burgeroorlog voor konvooidienst naar Gibraltar werd gestuurd. In 1939 vertrok het schip naar Nederlands-IndiŽ waar het op 4 januari 1940 in aanvaring kwam met de torpedobootjager Hr. Ms. Witte de With. De onderzeeboot bleef onbeschadigd, terwijl de Hr. Ms. Witte de With slechts lichte averij opliep. Bij het uitbreken van de oorlog in Nederland op 10 mei 1940 deed de Hr. Ms. O 16 escortedienst tussen IndiŽ en Zuid Afrika waarin het samen optrok met de Hr. Ms. K VII.

    In november 1941 werden de beide schepen ter beschikking gesteld aan de Britse marine om deze bij te staan bij een eventuele Japanse aanval op Malakka en Singapore. Op 1 december werd de gehele Nederlandse 1e Onderzeeboot Divisie onder Brits bevel geplaatst en kregen ze als thuisbasis Singapore. De Nederlandse onderzeeboten kregen de taak te patrouilleren in de Zuidchinese Zee. Bij het uitbreken van de vijandelijkheden op 8 december, kwam de Hr. Ms. O 16 gelijk in actie. In de daaropvolgende dagen maakte de Hr. Ms. O 16 diverse slachtoffers: drie transportschepen werden tot zinken gebracht en twee beschadigd. Tijdens een patrouille op 15 december 1941 kwam het schip tijdens de terugtocht naar Singapore in de golf van Siam terecht in een mijnenveld en liep op een mijn. Slechts ťťn bemanningslid overleefde het ongeval.

    Het wrak van de Hr. Ms. O 16 werd bij toeval door een visserschip ontdekt en in oktober 1995 herkend als de Hr. Ms. O 16. In 1998 werden filmopnames gemaakt van het schip en het in de omgeving liggende wrak van de Hr. Ms. K XVII.

    Definitielijst

    Divisie
    Bestond meestal uit tussen de een en vier Regimenten en maakte meestal deel uit van een Korps. In theorie bestond een Divisie uit 10.000 - 20.000 man.
    kanon
    ook bekend als Kanone (Du) en Gun (En). Wordt vaak gebruikt om allerlei geschut aan te duiden. Eigenlijk slaat de term op vlakbaan geschut. Wordt gekenmerkt door een langere loop en grotere dracht.
    Siam
    Benaming van Thailand.
    torpedo
    Oorlogswapen, met van een explosieve lading voorzien sigaarvormig lichaam met een voortstuwings- en besturingsmechanisme, bestemd om na lancering via het water zijn weg te zoeken naar vijandelijke schepen en deze door een onderwaterexplosie uit te schakelen.
    torpedobootjager
    (Engels=destroyer) Zeer lichtgebouwd, snel en wendbaar oorlogsschip, bestemd om door verrassingsaanvallen grote vijandelijke schepen met de torpedo tot zinken te brengen.

    Afbeeldingen

    HrMs O.16 (foto:www.dutchsubmarines.com)

    Informatie

    Artikel door:
    Wilco Vermeer
    Geplaatst op:
    28-03-2014
    Laatst gewijzigd:
    16-11-2014
    Feedback?
    Stuur het in!

    Bronnen

    - Jalhay P.C., Ik nader ongezien, De Bataafse Leeuw, Amsterdam, 1997
    - Mark C., Schepen van de Koninklijke Marine in W.O. II, De Alk B.V., Alkmaar, 2000
    - Royen P.C. van, Hr.Ms. K XVII en Hr.Ms. O 16, Van Soeren en Co, Amsterdam, 1997
    - Wilson M., A submariners' War, Tempus Publishing, 2000
    - Dutch Submarines The Submarines of the Royal Netherlands Navy