TracesOfWar heeft jouw hulp nodig! Wij missen foto's van belangrijke bezienswaardigheden in Nederland, BelgiŽ, Frankrijk en Duitsland. Stuur uw foto's in naar input@tracesofwar.com en wordt gepubliceerd!

Inleiding

    Tussen 1934 en 1946 werden vier lichte kruisers gebouwd in de Arethusa-klasse. Het waren lichte, snelle schepen die uitstekend konden dienen als flottielje leider voor torpedobootjagers. Het ontwerp beviel dusdanig dat een volgende groep, de Dido-klasse hierop werd gebaseerd.


    HMS Penelope, Malta, 19 januari 1942 Bron: Imperial War Museum A 7352

    Schepen in deze klasse

    HMS Arethusa (26)
    25 januari 1933: kiellegging
    6 maart 1934: tewaterlating
    31 mei 1935: indienststelling
    oktober 1945: uit dienst genomen
    9 mei 1950: sloop
    HMS Galatea (71)
    2 juni 1933: kiellegging
    9 augustus 1934: tewaterlating
    14 augustus 1935: indienststelling
    14 december 1941: getorpedeerd door U 557
    HMS Penelope (97)
    30 mei 1934: kiellegging
    15 oktober 1935: tewaterlating
    13 november 1936: indienststelling
    18 februari 1944: getorpedeed door U 410
    HMS Aurora (12)
    27 juli 1935: kiellegging
    20 augustus 1936; tewaterlating
    12 november 1937: indienststelling
    april 1946: uit dienst genomen
    19 mei 1948: Chung King
    25 februari 1949: Tchoung King
    27 oktober 1959: Huang He
    juni 1965: Pei Ching
    ?: Kuang Chou
    HMS Polyphemus
    werd Southampton-klasse HMS Southampton (83)
    HMS Minotaur
    werd Southampton-klasse HMS Newcastle (76)

    Geschiedenis

    Al vanaf eind jaren 1920 werd door de Britse Admiralty en de Director of Naval Construction (DNC) gestudeerd op het ontwerp voor een nieuw type Lichte-kruiser, specifiek ter ondersteuning van de overige schepen in de Royal Navy. Rond 1932 werd een ontwerp vastgesteld voor een kruiser van rond de 5.500 ton waterverplaatsing en bewapend met 15,24 cm geschut in drie koepels met elk twee stuks geschut. Op ťťn na diende alle schepen te zijn uitgerust met een katapult voor een Hawker Osprey watervliegtuig. Eťn schip kreeg geen katapult en watervliegtuig maar een extra dekhuis om als vlaggenschip dienst te kunnen doen.[1]

    De Arethusa-klasse werd gebaseerd op de Leander-klasse, maar was een stuk kleiner vanwege de beperkingen opgelegd door internationale verdragen. De schepen waren in feite een experiment om te zien hoe klein men een kruiser kon bouwen welke toch nog de taken van een kruiser konden uitvoeren.[2] De klasse werd 15 meter korten en 1.250 ton lichter dan haar voorganger. Om gewicht te besparen was de bepantsering een stuk lichter uitgevoerd dan die van de Leander-klasse. Ze waren speciaal geschikt gemaakt om te dienen als leider van een torpedobootjagerflottielje.[3] Uiteindelijk werden de schepen voornamelijk gebruikt voor escortediensten. In de jaren 1934 tot 1936, werden vier schepen, van de zes geplande, in deze klasse gebouwd. Door het weglaten van de achterste geschutskoepel uit het Leander-klasse-ontwerp kon men kruisers bouwen die een stuk kleiner waren. Het gewicht werd gereduceerd door gebruik te maken van lastechnieken. Hierdoor werden kruisers ontwikkeld die een snelheid van 32 knopen.[4]


    HMS Aurora nabij Liverpool Bron: Imperial War Museum A 8158

    Verdeeld over drie dubbelloops Mark XXI koepels, werden zes stuks 152 mm BL Mark XXIII aangebracht in een A, B en Y koepel. voor en achter de schoorsteen werden drie loops torpedolanceerinstallaties aangebracht. Als secondaire bewapening waren vier stuks enkele 102 mm QF Mark V geschut aangebracht in HA Mark III opstellingen. BIj HMS Penelope en HMS Aurora werden de enkele opstellingen vervangen door acht stuks 102 mm QF Mark XVI geschut in vier dubbele HA/LA Mark XIX opstellingen. Tijdens de oorlog werd het luchtafweer van de schepen uitgebreid en ontvingen de nog in de vaart zijnde schepen aanvullende oppervlakte en luchtafweer radar installaties. Door het aanvullende luchtafweer moesten de katapulten worden verwijderd.

    Het concept bleek uitstekend te voldoen. Ze zouden dan ook de basis vormen voor een volgende serie kruisers, de Dido-klasse. Hoewel oorspronkelijk ontworpen als tegenmaatregel tegen tot kruisers omgebouwde Duitse vrachtschepen die als "raiders" optraden, werden de schepen voornamelijk in de Middellandse zee ingezet als luchtafweerkruisers ter ondersteuning van de overige schepen.[5] Twee van de vier schepen, HMS Galatea en HMS Penelope, gingen tijdens de oorlog verloren.

    Definitielijst

    kruiser
    Snelvarend oorlogsschip van 8000-15000 ton, geschikt voor diverse taken als verkenning, verkenningsafweer en konvooibescherming.
    radar
    Engelse afkorting met als betekenis: Radio Detection And Ranging. Systeem voor het met elektromagnetische golven vaststellen van de aanwezigheid, afstand, snelheid en richting van voorwerpen als schepen, vliegtuigen, enz.

    Technische gegevens

     Klasse: Arethusa-klasse
     Aantal in klasse:
    4
     Land:
    Groot-BrittanniŽ
     Type:
    Lichte-kruiser
     Waterverplaatsing:
    5.220 BRT standaard (HMS Penelope en HMS Aurora 5.270t)
    6.665 BRT volledig beladen (HMS Penelope en HMS Aurora 6.715t)
     Lengte:
    154,23 meter
     Breedte:
    15,54 meter
     Diepgang:
    4,27 meter
     Aandrijving:
    4x Admiralty boilers
    4 geschakelde Parsons turbines
    64.000 shp (47.725 kW)
    4 schachten
     Snelheid:
    32,25 knopen (60 km/h)
     Bereik:
    ? km (bij ? knopen)
     Bepantsering:
    pantsergordel: 69,9 mm
    dek: 25-35 mm
    barbettes: 25 mm
    torens: 25 m
     Bewapening
     (bij ontwerp):
    3x2 152 mm BL Mk XXII geschut
    4x1 102 mm QF HA Mk V geschut
    (later 4x2 102 mm QF HA Mk XVI geschut)
    8x1 12,7 mm/62 Vickers Mk III machinegeweren
    luchtafweer later uitgebreid tot:
    2x4 40,5 mm (2pdr)/40 Vickers PomPom
    4 tot 6- 40 mm/56,3 Bofors
    6 tot 10- 20 mm/65 Oerlikon
    2x3 533 mm torpedolanceerbuizen
    1x Hawker Osprey watervliegtuig
     Bemanning:
    470

    Noten

    1. Konstam, 2012
    2. Stern, 2020
    3. Lavery, 2016
    4. Bishop, 1998, pag. 492
    5. Forczyk, 2012, pag. 17

    Definitielijst

    kruiser
    Snelvarend oorlogsschip van 8000-15000 ton, geschikt voor diverse taken als verkenning, verkenningsafweer en konvooibescherming.

    Informatie

    Artikel door:
    Wilco Vermeer
    Geplaatst op:
    18-10-2021
    Laatst gewijzigd:
    21-10-2021
    Feedback?
    Stuur het in!

    Gerelateerde boeken