Theaterstuk ontrafelt familiegeschiedenis

‘Wie de f *** is oom Jo?’ is een intieme documentaire theatervoorstelling over een 18-jarige Joodse jongen, die met de dood op de hielen het leven ontdekt. Het is ook het persoonlijke verhaal van actrice Carolien van den Berg over haar zoektocht naar het bijzondere overlevingsverhaal van haar vader in de Tweede Wereldoorlog. Bijzonder is dat haar oom Jo en tante Dina beiden in Kamp Vught gevangen waren. “Dit is een ode aan mijn familie”, vat Carolien van den Berg de voorstelling samen. Op haar initiatief is de voorstelling nu voor het eerst te zien buiten Amsterdam, waar de voorstelling in première ging in april 2016.



Familiegeschiedenis ontrafeld
Carolien’s vader Bob van den Berg schreef onder de titel ‘Buitenspel’ een boek over zijn leven als Amsterdamse Joodse jongen in de oorlog. Aan de hand van dit boek duikt Carolien de archieven in. Als een detective legt ze het verbijsterende levensverhaal van haar vader, oom Jo en haar oma bloot. Zorgvuldig balancerend tussen ernst en humor deelt ze haar ontdekkingen met het publiek. Te midden van een videodecor vol bijzondere archiefbeelden, bekende liedjes van toen, familiefilms en privé-foto's reconstrueert Carolien het verhaal dat haar vader haar nooit kon vertellen. De toeschouwer volgt haar zoektocht op de voet.

Overleven in het hol van de leeuw
“Ik wil leven, gewoon niet doodgaan”, schrijft Bob van den Berg in zijn boek. Hierin beschrijft hij hoe hij aan vervolging ontsnapt door een sprong uit een rijdende trein naar kamp Westerbork, nadat hij is opgepakt bij de razzia in een textielfabriek in Amsterdam. Na zijn bijzondere ontsnapping volgt een angstig jaar, waarin hij op meerdere onderduikadressen steeds bijna wordt verraden. Via een vriend, die bij de ‘Arbeitseinsatz’ werkt, krijgt Bob de kans om met een vals persoonsbewijs ‘verplicht’ te werk gesteld te worden in Duitsland, net als de ‘gewone’ niet-Joodse Nederlandse mannen. In het hol van de leeuw overleeft Bob de oorlog en ontdekt als 18-jarige jongen ook de leuke kanten van het leven. Net als iedere opgroeiende jongen is hij nieuwsgierig naar alle geneugten van het leven: uitgaan met zijn vrienden, voetballen en meisjes versieren.


Scène uit de voorstelling ‘Wie de f*** is oom Jo?’ (foto: Ben van Duin)

Reserveren
Reserveren is mogelijk via www.nmkampvught.nl (Agenda); de entree is 10 euro (Vrienden en Beschermers slechts 5 euro). Het herinneringscentrum is op 20 oktober geopend vanaf 19.00 uur met koffie/thee; ook is het mogelijk om de vaste expositie in het gebouw en de tijdelijke expositie ‘Dansen met de vijand’ te bezoeken.

Carolien van den Berg
Carolien van den Berg speelde na haar studie aan de Theaterschool Amsterdam in diverse theater- film- en televisieproducties, waaronder in de bekende VPRO-serie ‘De Freules’. Ze schreef en speelde eerder eigen theaterproducties, zoals ‘Montana’ met regie van Frans Weisz. Ze ontving in 1983 een Gouden Kalf als beste actrice voor haar rol in de film ‘Vroeger kon je lachen’ van de befaamde Bert Haanstra. Vanaf 2017 speelt zij in de tv-serie ‘Celblok H’ op SBS6.

‘Innemende persoonlijke inzet’
Recensent Kester Freriks over de voorstelling: “Integer. Vertellend. Persoonlijk. Dat zijn de woorden om de voorstelling ‘Wie de f*** is oom Jo?’ te typeren. Actrice Carolien van den Berg opent haar solo met een brief die ze van de Stichting Sjoa ontvangt, zomaar, geheel onverwacht. Het gaat om een ‘niet afgehaalde polis van Jo van den Berg’, haar oom, de broer van haar vader Bob van den Berg. Van deze oom had ze nog nooit gehoord, vandaar de titel ‘Wie de f*** is oom Jo?’. De Tweede Wereldoorlog krijgt personificatie in dit bijzondere levensverhaal.”

Maand van de Geschiedenis
Ook Nationaal Monument Kamp Vught neemt deel aan de landelijke Maand van de Geschiedenis, die in oktober het thema ‘Grenzen’ heeft. In de herfstvakantie (zaterdag 22 t/m zondag 30 oktober ) is er dagelijks een rondleiding om 14.00 uur, behalve maandag 24 oktober. Ook is barak 1B extra geopend van 12.00 tot 17.00 uur (behalve 24 oktober). Op zondag 16 oktober om 12.30 en 14.30 uur is er de theatrale vertelling ‘In het spoor van ooggetuigen’ voor kinderen vanaf 8 jaar. Deelnemers gaan op pad met ‘Johanna’ en ‘Joop’ en ontdekken zo de geschiedenis van kamp Vught. Van 17 t/m 31 oktober is in de ontvangsthal een presentatie van ontwerper Joram Raaijmakers te zien, die onderzoek deed naar wachttorens in diverse landen. Op zondag 23 oktober 13.00 uur vertelt hij over zijn project ‘Architecture of control’. Zie www.nmkampvught.nl onder ‘Agenda’ voor meer informatie over de activiteiten.

Gebruikte bron(nen)