De Amerikaanse begraafplaats in Margraten is de enige grote Amerikaanse oorlogsbegraafplaats in Nederland. Slechts op drie andere locaties in Nederland, liggen Amerikaanse oorlogsgraven uit de Tweede Wereldoorlog, dat is in Zoetermeer, Loosdrecht en Opijnen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was dit natuurlijk een ander verhaal, op vele kerkhoven in Nederland, BelgiŽ en Duitsland, lagen voornamelijk vliegeniers begraven. Deze zijn echter na de oorlog gecentraliseerd herbegraven in Margraten of zijn gerepatrieerd naar de VS.

Het ontstaan van de begraafplaats
De begraafplaats in Margraten stamt uit 1944, toen het Amerikaanse Negende Leger vanuit Frankrijk en BelgiŽ via Nederland oprukte naar Berlijn. Er was behoefte aan een begraafplaats dicht bij Duits grondgebied om de Amerikaanse slachtoffers die vielen tijdens de opmars naar Berlijn te kunnen begraven. De militairen die sneuvelden in de regio, rusten veelal op deze begraafplaats maar het zijn vooral Amerikaanse soldaten die sneuvelden in de opmars naar Berlijn die hier ten tijde van de oorlog werden begraven. Dagelijks reden vrachtwagens met in Duitsland gesneuvelde Amerikaanse soldaten naar Margraten om daar te worden begraven. Het was ten tijde van de oorlog niet toegestaan om Amerikanen op vijandelijk grondgebied te begraven.
De begraafplaats werd opgericht in oktober 1944 onder leiding van Joseph Shomon van de 611th Graves Registration Company. De aanleg van de begraafplaats was door de hevige regenval in die periode een zware klus. Een grote modderpoel zorgde ervoor dat het terrein nagenoeg onbereikbaar was geworden. Vele vrachtwagens met grind konden dit niet verhelpen. Uiteindelijk werden een groot aantal boomstammen aan elkaar gebonden, die als fundering dienden voor de nieuwe weg. De begraafplaats werd hierna in gebruik genomen, een half jaar later hadden meer dan 10.000 slachtoffers in Margraten hun rustplaats gevonden. Destijds was de indeling nog niet zoals nu, de rijen liepen in rechte lijnen i.p.v. de huidige waaiervorm.

Het begraven
De vaak honderden kilometers verderop gesneuvelde (blanke) soldaten werden bij aankomst in Margraten gestript. Dit werd door zwarte soldaten gedaan van de Quartermaster Service Compagny. Bij aankomst werden de lijken ontdaan van munitie en werden ze gereedgemaakt voor identificatie en administratieve afhandeling. Waarna ze zonder kist werden begraven. Hun persoonlijke bezittingen werden veelal in een glazen fles meebegraven. Het graven, strippen en gereedmaken werd gedaan door zwarte soldaten, het was in een tijd dat er nog een duidelijke rassenscheiding was in Amerika. De verliezen tijdens het Ardennenoffensief liepen echter zo hoog op, dat ook lokale burgers ingeschakeld werden om mee te graven. Het kon in maart en april 1945 voorkomen dat de begraafplaats een aanvoer van wel 500 lijken te verwerken had. Niet alleen Amerikanen vonden hun rustplaats in Margraten, ten tijde van de oorlog lagen er ook ruim 3000 Duitsers begraven. Maar ook ruim 1000 andere Geallieerden lagen hier begraven, waaronder Russen, Britten, Canadezen en velen meer. De Duitsers waren afgescheiden van de Geallieerden, hun grafveld was gemarkeerd met een bord met daarop de tekst ENEMY DEAD.

Na de oorlog
In de eerste jaren na de oorlog kwamen nog steeds vele slachtoffers naar Margraten. Ze kwamen van tijdelijke begraafplaatsen in Duitsland. In die tijd kwam ook al het adoptieprogramma op gang. Nederlanders zorgen voor de graven van de omgekomen Amerikanen en onderhielden contact met de nabestaanden, hetgeen heden ten dage nog steeds wordt gedaan. De begraafplaats kreeg vorm en werd netjes aangelegd voor herdenkingen. In totaal lagen in die eerste jaren na de oorlog ruim 20.000 slachtoffers begraven in Margraten, waaronder ruim 17.000 Amerikanen, 700 Russen, 3000 Duisters en verder nog zoín 300 Geallieerden van verschillende nationaliteiten.
Vanaf 1948 begonnen de Amerikanen met massaal opgraven, repatriŽren en herbegraven. De nabestaanden kregen de mogelijkheid om hun omgekomen familielid terug te halen naar de VS of om deze te laten herbegraven in de nieuw aan te leggen begraafplaats Margraten. Ongeveer de helft van de Amerikanen werden gerepatrieerd en herbegraven in de VS, de rest bleef in Margraten. Ook de andere nationaliteiten werden elders herbegraven, zo gingen de Russen naar de Russische Oorlogsbegraafplaats in Amersfoort en de Duitsers naar de Duitse oorlogsbegraafplaats in Ysselsteyn. De elders in Nederland begraven Amerikanen, op kerkhoven en tijdelijke grafvelden zoals bijvoorbeeld in Son, werden op de eerder genoemde uitzondering na, allemaal gerepatrieerd of begraven in Margraten.

De begraafplaats zelf kreeg in 1949 zijn uiteindelijke vorm, de kenmerkende waaiervorm die vanuit de lucht goed zichtbaar is. In de jaren erna werd ook de rest van de begraafplaats aangelegd, zoals de muren met namen, de toren, de vijver en uiteindelijk werden de tijdelijke houten kruizen vervangen door de marmeren kruizen of davidsterren die nu nog op de begraafplaats te zien zijn. Dit geheel werd in 1960 afgerond, waarna de begraafplaats op 7 juli 1960 door Koningin Juliana werd geopend.

In totaal rusten nu 8.301 Amerikanen op deze begraafplaats, vliegeniers, soldaten, officieren en veelal helden met allen een persoonlijk verhaal. Alle graven en ook alle namen op de muur met namen zijn inmiddels geadopteerd, een eerbetoon van vele Nederlanders die hun bevrijders en nabestaanden willen bedanken voor het offer wat ze hebben gebracht.

Oppervlakte: 26,5 ha
Aantal graven: 8.301
Kruizen: 8.122
David Sterren: 179
Vermisten: 1.722
Broederparen: 40
Medal of Honor's: 6

Heeft u zelf meer informatie over deze locatie? Lever het aan!

Gebruikte bron(nen)

Gerelateerde boeken

17okt

Nieuwe entree voor Amerikaans kerkhof in Margraten

De Amerikanen zijn overstag. Hun militaire begraafplaats in Margraten krijgt een nieuw bezoekerscentrum. In 2020, als Nederland 75 jaar bevrijd is, moet het klaar zijn. Studenten bouwkunde hebben alvast ontwerpen gemaakt.

Lees meer

7sep

Helft Amerikaanse militairen Margraten heeft een gezicht

De Stichting De Gezichten van Margraten is er in geslaagd foto's te vinden van vijfduizend militairen die op de begraafplaats begraven liggen. De stichting zoekt dagelijks naar foto's en probeert ze zo allemaal een gezicht te geven.

Lees meer

Lees meer (290)