Dit najaar organiseert het Nederlands Instituut voor Militaire Historie (NIMH) de Dag van de Militaire Geschiedenis. Het NIMH is dit jaar themapartner van de Maand van de Geschiedenis, het grootste geschiedenisevenement van Nederland. Het thema van dit jaar is ‘Wat een ramp!’. Met haar onderzoek, collecties en publicaties sluit het NIMH goed aan bij dit thema. Want wat is er rampzaliger dan oorlog? Is oorlog eigenlijk niet een opeenstapeling van kleine en grote rampen voor iedereen die er mee te maken heeft?
Radicalisering en extremisme tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Dat is de titel van het proefschrift waarop Paul van de Water (1953) op 7 september 2022 hoopt te promoveren aan de Universiteit van Amsterdam.
Op zaterdag 9 juli 2022 is de Britse veteraan Major Edwin 'Ted' Hunt overleden. Hij is 102 jaar geworden. Ted was afgelopen mei nog in Nederland. Op 5 mei was hij een van de eregasten bij de herdenking van de bevrijding in Wageningen. Op 11 mei zijn bij Gennep in zijn bijzijn twee monumenten onthuld aan weerszijden van de Maas.
Op woensdag 29 juni 2022 zijn in Montfoort twee nieuwe monumenten onthuld voor de bemanningen van twee Short Stirling bommenwerpers die tijdens de Tweede Wereldoorlog hier zijn neergestort.
In Amerika is de allerlaatste soldaat van ‘Band of Brothers’ overleden. Bradford C. Freeman werd 97 jaar oud. Hij heeft in 1944 geholpen om Brabant te bevrijden van de Duitse bezetter.
Oorlogsoverlevende Antje Buursma-Backx uit Assen is op 95-jarige leeftijd overleden, meldt het Drents Archief op Facebook. Haar persoonlijke verhaal stond centraal in het educatieve programma 'Het Oorlogsdagboek van Drenthe', uitgebracht door het Drents Archief en Onderduikersmuseum De Duikelaar.
Een Duitse rechter doet uitspraak in een zaak tegen een 101-jarige oud-bewaker van concentratiekamp Sachsenhausen. Josef Schütz wordt verdacht van medeplichtigheid aan moord op ruim 3500 gevangenen.
Voor veel mensen biedt het IJsselmeer vertier, maar voor de nabestaanden van ongeveer 220 vermiste vliegeniers was dat de afgelopen decennia anders. De vliegeniers raakten vermist tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ze zaten aan boord van geallieerde bommenwerpers die boven het IJsselmeer werden neergeschoten door de Duitsers..
Voor de foto-expositie ‘KNIL & Maluku’ portretteerde Ton Toemen een aantal oud-militairen van het Koninklijk Nederlands Indisch Leger (KNIL) en drie jongere generaties van de ‘Pembarisan Pasukan Pertahanan’ (line up verdedigingstroepen) uit Vught. Deze jongere generaties dragen tijdens ceremonies een uniform om eer te betonen aan de traditie en de KNIL-militairen.
De Amerikaanse zakenman en diepzeeverkenner Victor Vescovo vond het Amerikaanse oorlogsschip USS Samuel B. Roberts in een trog ten oosten van de Filipijnen.
Dit voorjaar publiceerde de Britse uitgever Osprey Publishing een boek over verzet en collaboratie in Nederland. De auteurs zijn de Nederlandse vrienden Michel Wenting en Klaas Castelein. De titel is ‘The Dutch Resistance 1940-45, World War II Resistance and Collaboration in the Netherlands’. De rijk geïllustreerde publicatie, met tekeningen van Mark Stacey, is het 245e deel in de Elite-reeks van de uitgever. We stelden de auteurs via e-mail enkele vragen over hun boek.
Jan, Karel, Leonard, Vilém en Alois hebben na ruim tachtig jaar hun laatste rustplaats gekregen in Bergen op Zoom. Donderdag werden ze met een plechtige ceremonie begraven op de Britse militaire begraafplaats. De vijf mannen uit voormalig Tsjechoslowakije kwamen in 1941 om het leven bij een vliegtuigcrash in het Noord-Hollandse Nieuwe Niedorp. Ze gingen niet van huis om helden te worden, maar helden zijn ze, vertelt Radan Bukva de achterneef van Vilém.
ZALTBOMMEL - Stolpersteine, 58 liggen er nu in Zaltbommel, Rossum en Herwijnen. Met daarop namen die 80 jaar geleden zijn weggerukt uit het dagelijks leven. Met het plaatsen van de laatste twee, voor Levie van Dijk en Josina van Dijk-Hes aan de Koningin Wilhelminaweg, is het project rond de joodse gemeenschap van Zaltbommel nu afgerond.
In 1943, midden in de Tweede Wereldoorlog, organiseerde Rafael Schächter een bijzonder concert in het nazi-concentratiekamp Theresiënstadt. De Tsjechoslowaakse dirigent en pianist van Joodse afkomst bracht 150 medegevangenen bij elkaar om samen het requiem van Verdi in te studeren en uit te voeren.
Op vrijdag 17 juni 2022 werd in café Batavia van museum Bronbeek te Arnhem het boek Architect in Bandoeng - Verzetsstrijder in Delft gepresenteerd. Het boek is geschreven door Jan van Dullemen en gaat over het leven en werk van Prof. ir. R.L.A. Schoemaker. Richard Schoemaker werd na zijn studie hoogleraar bouwkunde aan de Technische Hogeschool (THS) in Bandoeng. Later aanvaardde hij dezelfde functie in Delft. Vlak na het begin van de Duitse bezetting in 1940 richtte Schoemaker een verzetsgroep op. De groep spioneerde en verzamelde wapens. Na verraad werd Schoemaker opgepakt. Op 3 mei 1942 werd hij in kamp Sachsenhausen gefusilleerd door de Duitsers.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog was kamp Amersfoort een van de locaties waar de bezetter zich van zijn slechtste kant liet zien. Van augustus 1941 tot april 1945 werden hier door de nazi’s circa 47.000 mensen gevangen gehouden. Duitse bewakers, bijgestaan door niet minder fanatieke Nederlandse collaborateurs, stelden hun gevangenen bloot aan een regime dat zich kenmerkte door zware arbeid, uitputting, honger en mishandeling. 650 gevangenen overleefden hun verblijf in het kamp niet, 383 van hen werden in de directe omgeving geëxecuteerd. In het in 2021 na een grondige verbouwing heropende Nationaal Monument Kamp Amersfoort wordt deze duistere geschiedenis levend gehouden.
Op13 juni 2022 is in Nunspeet een monument onthuld voor de bemanning van Avro Lancaster II DS818 JI-Q 'Maggie' van RAF 514 Sqdn. Het toestel was in Engeland opgestegen van de basis Waterbeach voor een aanval op Gelsenkirchen. Op 13 juni 1944 tijdens de terugvlucht werd het toestel door een Duitse nachtjager neergeschoten bij de Oosteinderweg te Nunspeet. Vier Britse bemanningsleden kwamen hierbij om het leven. Ze zijn begraven op de Algemene Begraafplaats Oost te Nunspeet.
Terwijl de meeste Duitsers zich tijdens de Tweede Wereldoorlog afzijdig hielden of de Jodenvervolging actief of passief ondersteunden, behielden sommigen hun menslievendheid. Met gevaar voor eigen leven besloten zij hun Joodse medemensen te helpen. Het verfilmde verhaal van Oskar Schindler is wereldberoemd, maar er waren uiteraard meer Duitsers die zich verzetten tegen de rassenwaan van de nazi’s. In zijn nieuwe boek In de schaduw van Schindler staat WOII-kenner Kevin Prenger uitgebreid stil bij de Jodenhelpers uit Hitlers Derde Rijk die relatief onbekend zijn gebleven. Naar aanleiding van de verschijning van zijn boek stelde Historiek de auteur enkele vragen:
Na twee jaar van bescheiden herdenkingen zijn er nu weer veteranen bij de ceremonies, die extra betekenis krijgen door de oorlog in Oekraïne.
Een tijdje geleden kregen we het archief van [bioid]99252,Jacobus (Koos) Hendriks[/bioid] uit Helmond in handen. Hij diende voor de oorlog bij de Marechaussee. Het archief bevatte een grote verscheidenheid aan papierwerk, waaronder een briefkaart aan pater J. Hendriks in Afrika. Wie was deze pater? Wat deed hij in Afrika en hoe was hij gerelateerd aan Jacobus Hendriks. Een zoektocht begon...
Op zondagmiddag 12 juni is op het buitenterrein van Nationaal Monument Kamp Vught de jaarlijkse openbare herdenking van de kindertransporten van juni 1943, in samenwerking met Stichting Sobibor. Dit jaar is het 79 jaar geleden dat bijna 1300 joodse kinderen op transport moesten naar vernietigingskamp Sobibor, waar zij vrijwel allen direct na aankomst werden vermoord. Zij werden vaak vergezeld door slechts één ouder. Op verzoek van het herinneringscentrum spreken overlevende Evelyn Askolovitch-Sulzbach en Vera Bergkamp, Voorzitter van de Tweede Kamer.
Ze waren slechts een radertje in een grote machine. Ze deden wat hun was bevolen. Zo verdedigden veel oorlogsmisdadigers zich na de Tweede Wereldoorlog.
29-08-1941: De Karelische lengte terug in Finse handen
(Foto: Sodatkuvina)