Artikelen

  • Artikel door Auke de Vlieger
  • Geplaatst op 4 juni 2005

Paulus, Friedrich

Friedrich Wilhelm Ernst Paulus werd geboren op 23 september 1890 in Breitenau in Hessen. Zijn vader werkte als boekhouder in een verbeteringsgesticht. De familie was niet van adel en dus had de familie Paulus niet 'von' in de naam staan, zoals vaak ten onrechte beweerd wordt. Nadat hij in 1908 zijn gymnasiumopleiding in Kassel had afgerond, solliciteerde Paulus bij de marine, maar hij werd niet aangenomen omdat hij geen aristocratisch bloed had. Hij begon daarna aan een studie rechten aan de universiteit van Marburg. In 1910 ging hij echter in het leger. Paulus kwam als Fahnenjunker bij het 3. Infanterieregiment in Rastatt (Baden) terecht.

  • Artikel door Kevin Prenger
  • Geplaatst op 9 november 2009

Plagge, Karl

Als commandant van een Wehrmacht-eenheid die zich in Vilnius bezighield met de reparatie van legervoertuigen nam majoor Karl Plagge meer dan 1.000 Joden in bescherming. Dankzij hem overleefden ongeveer 200 van hen de oorlog. In 2005 werd hij daarvoor postuum geëerd door het Israëlische Yad Vashem Holocaustinstituut. Majoor Plagge staat nu, net als Oskar Schindler, bekend als ‘Rechtvaardige onder de Volkeren’.

  • Artikel door Kevin Prenger
  • Geplaatst op 30 mei 2005

Pohl, Oswald

Op 30 juni 1892 werd Oswald Pohl geboren in Duisburg-Ruhrort (Duitsland) als het vijfde kind van de smid Hermann Otto Emil Pohl en zijn vrouw Auguste Pohl-Seifert. Van 1898 tot 1904 zat hij op de Volksschule (lagere school) in Duisburg-Laar. Vervolgens volgde hij zeven jaar lang onderwijs aan het Realgymnasium in Duisburg-Hamborn. Hij was volgens eigen zeggen een vrij goede leerling en behaalde zijn diploma op twintigjarige leeftijd. Vervolgens begon hij op 1 april 1912 een carrière binnen de Duitse marine. Zijn opleiding vond onder andere plaats in Wilhelmshaven en Kiel en op de Grote Oceaan. Tijdens de Eerste Wereldoorlog was hij ingekwartierd aan de Vlaamse kust en voer hij enige tijd op de Baltische Zee.

  • Artikel door Wilco Vermeer
  • Geplaatst op 20 april 2003

Raeder, Erich

[bioid]35798,Erich Johann Albert Raeder[/bioid] werd op 24 april 1876 geboren in Wandsbek, een stadsdeel van Hamburg, als zoon van een schoolhoofd. Na zijn opleiding aan het Realgymnasium te Grünberg (Silezië) trad hij op 26 april 1894 in dienst bij de Keizerlijke Marine. Op 13 mei 1895 werd hij aangesteld als marinecadet. Op 25 oktober 1897 volgde zijn eerste bevordering tot 2e Luitenant. In de jaren 1903 tot 1905 bezocht Raeder de Marineakademie in Kiel, waarvan hij afstudeerde als eerste luitenant.In 1906 werd hij referent in het inlichtingenbureau van het Reichsmarineamt.

  • Artikel door Jochem Botman
  • Geplaatst op 13 februari 2006

Rajakowitsch, Erich

Erich Rajakowitsch, geboren in 1905 in Triëst, was oorspronkelijk advocaat in Graz, een stadje dat ook een andere bekende voortbracht, namelijk bisschop Alois Hudal. Daarnaast was Rajakowitsch de schoonzoon van Anton Rintelen, de gouverneur van Stiermarken en de Oostenrijkse ambassadeur in Italië. Erich Rajakowitsch, met de rang Hauptstürmführer Waffen-SS en leider van het Speciale Bureau van voor het Joodse vraagstuk, werd beschuldigd van medeplichtigheid aan de deportatie van 10.000 Nederlandse Joden die via Westerbork vanaf 1942 naar Auschwitz zijn gedeporteerd, waaronder ook Anne Frank uit Amsterdam.

  • Artikel door Kevin Prenger
  • Geplaatst op 4 november 2007

Rauter, Hanns

Als er één persoon geassocieerd mag worden met de naziterreur gedurende de bezetting van Nederland dan is dat Hanns Rauter, de Höhere SS- und Polizeiführer en generaalcommissaris voor veiligheid in Nederland. Als vertegenwoordiger van SS-leider Heinrich Himmler was hij hier onder meer verantwoordelijk voor het onderdrukken van het verzet en zag hij toe op de uitvoering van de deportatie van de Joden. Door het Nederlandse volk werd hij alom gevreesd en beschouwd als symbool van onderdrukking en terreur.

  • Artikel door Tom Notten
  • Geplaatst op 8 februari 2003

Ribbentrop, Joachim von

Joachim von Ribbentrop werd geboren op 30 april 1893 in Wesel. Hij was de zoon van een officier. Gedurende zijn jeugd woonde Von Ribbentrop in Zwitserland, Frankrijk en Engeland. Na het volgen van verschillende hogescholen emigreerde Von Ribbentrop naar Canada waar hij samen met zijn broer meewerkte aan de constructie van een brug in Quebec en het aanleggen van een spoorlijn. Daarna ging hij in de Verenigde Staten werken als journalist voor een krant in zowel New York als Boston, totdat in 1914 de Eerste Wereldoorlog uitbrak en hij terugkeerde naar Duitsland om vrijwillig te dienen in het Duitse leger.

  • Artikel door Frank van der Drift
  • Geplaatst op 16 augustus 2004

Rommel, Erwin

Jeugd Erwin Johannes Eugen Rommel werd op 15 november 1891 geboren in Heidenheim / Brenz nabij Ulm. Zijn vader was een leraar en zijn moeder was de dochter van een voormalige premier van Württemberg. Hoewel het Rommels droom was om de techniek in te gaan, ging hij in juli 1910 het leger in bij het plaatselijke militaire onderdeel, het 124ste infanterie regiment (6de Württemberg) als officierscadet. Erwin maakte snel promotie en mocht in maart 1911 naar de officiersschool in Danzig (Gdansk). In januari 1912 was Rommel geslaagd en keerde hij terug naar zijn infanterieregiment in Weingarten als officier. Tijdens zijn opleiding in Danzig leerde hij zijn latere vrouw Lucie Maria Mollin kennen. Tot het begin van de Eerste Wereldoorlog was Rommel regimentsofficier bij de opleidingen.

  • Artikel door Robert Jan Noks
  • Geplaatst op 4 november 2008

Rosenberg, Alfred

De carrière van Alfred Rosenberg omspant nagenoeg de hele geschiedenis van het nationaalsocialisme in Duitsland. Hij was de partij-ideoloog van de NSDAP die later een aantal meer of minder belangrijke posten in de nazi-regering bekleedde. Rosenberg wordt beschouwd als degene die de kernpunten van de nazi-ideologie heeft ontwikkeld en op schrift heeft gesteld.

  • Artikel door Tom Notten
  • Geplaatst op 28 juni 2003

Rundstedt, Gerd von

Karl Rudolf Gerd von Rundstedt werd geboren in Aschesleben in de Harz bij Maagdenburg op 12 december 1875. Hij kwam uit een geslacht van Pruisische militairen dat terugging tot de 12e eeuw. Toen Gerd geboren werd, diende zijn vader als luitenant in een Pruisisch huzarenregiment. Zijn moeder was de dochter van een landeigenaar.

  • Artikel door Kevin Prenger
  • Geplaatst op 14 juli 2012

Sandberger, Martin

Terwijl de aandacht van de internationale media in 2010 uitging naar het proces tegen kampbewaker Ivan Demjanjuk, overleed in datzelfde jaar een andere nazi-oorlogsmisdadiger die decennialang een ongestoord leven had geleid. Hij was nooit ondergedoken in Zuid-Amerika, stond op geen enkele opsporingslijst, zelfs niet die van Simon Wiesenthal, en was gewoon in het telefoonboek te vinden. Bestraft was hij wel, zelfs met de doodstraf. Het doodvonnis, dat op 10 april 1948 tegen hem uitgesproken was, werd weliswaar omgezet in levenslange gevangenisstraf, maar al na zeven jaar later volgde zijn vrijlating.

  • Artikel door Kevin Prenger
  • Geplaatst op 1 mei 2008

Schindler, Oskar

De persoon Oskar Schindler werd beroemd door Steven Spielbergs speelfim “Schindler's List” uit 1993. De Sudeten-Duitser groeide uit tot symbool van menselijkheid en moed, omdat hij vanuit zijn positie als succesvol zakenman tijdens de Tweede Wereldoorlog het leven van bijna 1.100 Joden redde die voor hem werkten in zijn fabriek. Daarvoor werd hij door het Israëlische Holocaustherdenkingscentrum Yad Vashem onderscheiden als Rechtvaardige onder de Naties, een belangrijke onderscheiding die wordt uitgereikt aan niet-Joden die Joden hebben gered van de nazi’s.

  • Artikel door Bob Erinkveld
  • Geplaatst op 14 juli 2007

Schirach, Baldur von

Baldur Benedikt von Schirach werd op 9 mei 1907 geboren in Berlijn. Zijn vader was Karl von Schirach en zijn moeder Emma Middleton Lynah Tillou, een Amerikaanse. Baldur had twee zussen, Viktoria en Rosalind, en een oudere broer, Karl Benedict, die in 1919 op zijn negentiende zelfmoord pleegde. Als zoon van een Pruisisch theaterdirecteur groeide Baldur op in een aristocratisch milieu. Hier werd veel aandacht besteed aan muziek, theater en literatuur. Op vroege leeftijd toonde hij ook al zijn dichterlijke talent. Gezien het Amerikaanse erfgoed van de familie Von Schirach was Engels de eerste taal die Baldur leerde spreken. Pas vanaf zijn vijfde levensjaar was hij de Duitse taal enigszins machtig.

  • Artikel door Auke de Vlieger
  • Geplaatst op 8 mei 2005

Seydlitz-Kurzbach, Walther von

Walther Kurt von Seydlitz-Kurzbach werd op 22 augustus 1888 in Eppendorf-Hamburg geboren. Hij was van Pruisische militaire adel en een directe afstammeling van de beroemde Pruisische generaal Friedrich Wilhelm Freiherr von Seydlitz. In september 1908 kwam Walther von Seydlitz-Kurzbach als Fahnenjunker bij Feldartillerie-Regiment 36 terecht. In 1910 werd hij tot Leutnant gepromoveerd.

  • Artikel door Kevin Prenger
  • Geplaatst op 13 augustus 2008

Seyss-Inquart, Arthur

Arthur Seyss-Inquart is het meest bekend als rijkscommissaris voor het bezette Nederland. Voordat hij echter van 1940 tot 1945 de functie van hoogste vertegenwoordiger van het bezettingsapparaat in Nederland bekleedde, vervulde hij ook in Oostenrijk en Polen belangrijke posities binnen het nationaalsocialistische bestuur. In Oostenrijk had hij een belangrijke rol bij de eenwording van dat land met Duitsland in 1938, de zogenaamde Anschluss. Gedurende zijn hele carrière voerde hij een op het oog tegenstrijdige politiek; enerzijds was hij de intellectueel die een relatief gematigde politiek voorstond, anderzijds een fanatieke nationaalsocialist die vond dat alles – kerk, familie en een eigen mening – moest wijken voor volk, rijk en Führer. In dit artikel wordt getracht om beide gezichten van Seyss-Inquart te laten zien. Daarbij ligt de nadruk vooral op de periode dat hij werkzaam was in Nederland.

  • Artikel door Hendrik de Meyer
  • Geplaatst op 26 november 2004

Skorzeny, Otto

De Oostenrijker Otto Skorzeny werd op 12 juni 1908 in Wenen geboren in een modaal middenklassegezin dat het hard te verduren kreeg in de crisisjaren na de Eerste Wereldoorlog. De naam Skorzeny doet vermoeden dat zijn voorouders van Slavische komaf waren. Toen Otto achttien jaar oud was en aan de universiteit van Wenen voor ingenieur ging studeren, maakte hij kennis met de traditionele schermgenootschappen. De kunst van het schermen zou Skorzeny later zijn bijnaam ‘Scarface’ bezorgen. Skorzeny liep bij één van de vele duels de ‘Schmisse’ in zijn gezicht op, de eervolle littekens die fel begeerd waren in studentenkringen omdat ze wezen op karaktersterktes als zelfdiscipline en dapperheid.

  • Artikel door Robert Jan Noks
  • Geplaatst op 31 december 2009

Stangl, Franz

Franz Stangl wordt door velen gezien als het schoolvoorbeeld van de gezagsgetrouwe en de in iedere situatie gehoorzame politieambtenaar. Op grond van zijn opvoeding in een autoritair gezin en zijn opleiding waarin absolute gehoorzaamheid op de eerste plaats kwam, heeft hij stipt en met toewijding bevelen uitgevoerd waarvan vele honderdduizenden het slachtoffer werden. Het leven van Stangl was dat van een onopvallende ambtenaar die willens en wetens een rader werd in de machinerie van de Holocaust.

  • Artikel door Auke de Vlieger
  • Geplaatst op 5 november 2006

Stauffenberg, Claus Schenk Graf von

Bevorderingen: 18-08-1927: Fahnenjunker-Gefreiter 15-10-1927: Fahnenjunker-Unteroffizier 01-08-1928: Fähnrich 01-08-1929: Oberfähnrich 01-01-1930: Leutnant 01-05-1933: Oberleutnant 01-01-1937: Rittmeister 01-11-1939: Hauptmann i. G. 01-01-1941: Major i. G. 01-01-1943: Oberstleutnant i. G. 01-04-1944: Oberst i. G.

  • Artikel door Hans Molier
  • Geplaatst op 30 maart 2003

Streicher, Julius

Julius Streicher werd op 12 februari 1885 in Fleinhausen, een plaatsje in de buurt van Augsburg in het Duitse Beieren, geboren en hij was het negende kind van de plaatselijke schoolmeester. Streicher kwam uit een streng katholiek gezin en tijdens de vele bezoeken aan de plaatselijke kerk werd hem stevig ingeprent dat de Joden door de geschiedenis heen regelmatig tegen de Christenen gevochten hadden. Tevens had zijn moeder regelmatig aanvaringen met een plaatselijke Joodse winkelier en mede hierdoor heeft hij al vroeg in zijn leven een haat opgebouwd tegen het Jodendom. Na zijn middelbare schoolopleiding wilde hij in zijn vaders voetsporen treden en volgde een opleiding tot onderwijzer, het beroep dat hij vanaf 1904 uitoefende op een school in Neurenberg.

  • Artikel door Kevin Prenger
  • Geplaatst op 19 februari 2007

Stroop, Jürgen

Jürgen Stroop was gedurende de Tweede Wereldoorlog in Tsjechoslowakije, de Sovjet-Unie, Polen en Griekenland betrokken bij het onderdrukken van burgeropstanden, het bestrijden van partizanen en het vervolgen van Joden. Het meest berucht werd hij door zijn rol als aanvoerder van de onderdrukking van de opstand in het getto van Warschau in het voorjaar van 1943. Stroop stond bij zijn collega’s bekend als een meedogenloze beul. Hij was loyaal aan Heinrich Himmler en volgde diens bevelen met veel toewijding op.

  • Artikel door Hans Molier
  • Geplaatst op 14 maart 2003

Todt, Fritz

De Duitse ingenieur Fritz Todt werd in 1891 in Pforzheim geboren. Fritz was de zoon van een industrieel. In 1910 diende hij een jaar als vrijwilliger in Karlsruhe. Een jaar later begon Fritz Todt aan zijn studie aan de technische universiteit in München. Tijdens de Eerste Wereldoorlog was Fritz Todt officier. Na de oorlog maakte hij zijn studie af in Karlsruhe en trad hij in dienst bij het bouwbedrijf Sagers & Woerner.

  • Artikel door Matthias Ouwejan
  • Geplaatst op 20 januari 2017

Tresckow, Henning von

Henning Hermann Robert Karl von Tresckow werd op 10 januari 1901 in Magdeburg (in het huidige Sachsen-Anhalt) geboren als telg van een adellijke Pruisische familie. Velen van zijn voorvaderen waren officier in het Pruisische leger geweest en ook Henning wilde graag het leger in. Op 13 augustus 1917 werd hij bij het 1. Garde-regiment zu Fuß in Potsdam geplaatst, waar hij zijn opleiding ging volgen. Na zijn opleiding werd hij in het voorjaar van 1918 naar het westelijk front in Frankrijk gestuurd en in augustus 1918 tot Leutnant bevorderd. Nadat de Eerste Wereldoorlog ten einde kwam, werd Tresckow in het 9. Preuβische Infanterie-Regiment opgenomen. Daar werd de Leutnant gezien als een zeer ambitieus man die een grote toekomst tegemoet ging.

  • Artikel door Annabel Junge
  • Geplaatst op 14 februari 2018

Von Trott zu Solz, Adam

Iedereen die Adam von Trott zu Solz heeft gekend, was het er over eens: hij was een zeer innemende, hardwerkende man. 'Met opmerkelijke ogen', volgens Maria Wassiltchikoff, één van Trotts medewerkers. 'Ook was hij een vurig patriot, zoals vele verzetsstrijders destijds waren'. Adam von Trott stond bekend als de architect van het buitenlandse beleid van het Duitse Verzet. Hij was lid van de Kring Kreisau, maar feitelijk beschikte hij over veel contacten binnen het Duitse verzet. Voor het Nederlandse verzet was hij evenmin een onbekende.