In 2014 begonnen we ons onderzoek naar de oorlogsslachtoffers van de gemeente Helmond. Dit naar aanleiding van de namenlijst die in de St. Josef Gedachtenis Kapel hangt. De afgelopen jaren hebben we hier tientallen nieuwsartikelen over gepubliceerd als er nieuwe informatie op dook. Onderaan staan de achtergrondartikelen met onderwerpen gerelateerd de slachtoffers uit Helmond.

Helmond werd op 11 mei door opgerukkende Duitse eenheden ingenomen, in de archieven in het RHCe in Eindhoven is daarover het volgende te vinden: "Op 11 Mei 1940 namiddags +- 13.45 verschenen twee duitse verkenners per rijwiel aan de oostzijde van de stad in de Molenstraat; deze werden gevangen genomen en in het politiebureau opgesloten. Een kwartier later volgde een grote groep wielrijders, daarna een groep motorrijders, die zich onmiddelijk naar het politiebureau begaven en de daar gevangen zittende Duitsers ontzetten. [...] +- 4 uur was ook de westzijde van de stad bezet."

Helmond werd in 1944 bevrijd als onderdeel van de flankoperatie tijdens operatie Market Garden. Alle bruggen over het kanaal dat door Helmond loopt waren door de Duitsers opgeblazen. Het oostelijk deel van Helmond, aan de kant van Eindhoven kon hierdoor op 22 september worden bevrijd. Om niet door te stad te hoeven op te rukken werd zuidelijker, bij Asten, een bruggehoofd geslagen over het kanaal om zo via een omtrekkende beweging op 25 september het westelijk deel van Helmond te bevrijden.

25sep

Fotoverslag herdenking Helmond 2016

Vandaag was het 72 jaar geleden dat Helmond werd bevrijd en werd de jaarlijkse herdenking gehouden in het Hortensiapark. Naast muziek en de kranslegging hield burgemeester Blanksma een toespraak. In haar toespraak haalde ze twee families aan die in de Tweede Wereldoorlog waren omgekomen. De familie [bioid]64793,Coppel[/bioid] en Koppens. Onder andere voor deze families staan Stolpersteine gepland in de gemeente. Waar de familie Coppel wel op het monument staat, staat de familie Koppens dat niet. Dit komt omdat zij maar een zeer korte tijd in Helmond ondergedoken waren alvorens ze werden opgepakt en afgevoerd.

Lees meer

22sep

Fotoverslag herdenking Mierlo-Hout 2016

Net als de drie voorgaande jaren waren we ook dit weer naar de herdenking in Mierlo-Hout gereden. De herdenking begon met een Heilige Mis in de St. Luciakerk in Mierlo-Hout, waarna gezamelijk, onder begeleiding van enkel jeeps uit de oorlog naar het monument gelopen werd. Aldaar werden toespraken gehouden en de Last Post gespeeld. Hierna volgde de kransleggingen door de gemeente en de Stichting Herdenkings Monument Mierlo-Hout. De kinderen van de plaatselijke basisschool legde vervolgens bloemen en kaarsjes bij het monument.

Lees meer

apr2016

De zoektocht naar Corporal Tom Storr

Via de gemeente Helmond kwamen wij in contact met Henk van Kuyen uit Vlijmen. Hij is bezig met zijn familiegeschiedenis en vond tussen de stukken van zijn ouders een handgeschreven brief van Tom Storr. Een Britse soldaat die in Helmond gelegerd was. Het bijzondere aan de brief is dat deze in het Nederlands geschreven is. Hij vroeg om meer informatie en zo begon onze gezamenlijke zoektocht naar de achtergronden van deze brief:

Lees meer

feb2016

Helmondse oorlogsslachtoffers: De Hr. Ms. Isaac Sweers

Het onderzoek naar de gebeurtenissen in Helmond in de Tweede Wereldoorlog zorgt er ook voor dat je op veel rommel- en boekenmarkten komt om te kijken of er nog pareltjes over Helmond tussen liggen. Zo ook afgelopen zaterdag op de boekenmarkt in Sint-Oedenrode. Over Helmond vonden we helaas niks, maar wel het boek Zij vochten op de Zeven Zeeën. Het boek is geschreven door K.W.L. Bezemer en werd oorspronkelijk uitgegeven in 1954. Wij vonden een tweede druk uit 1956 voor welgeteld twee euro. Iedereen met een beetje interesse in de Nederlandse maritieme geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog zal het wel kennen. Het boek heeft zelfs een eigen Wikipedia-artikel.

Lees meer

jan2016

Helmondse oorlogsslachtoffers: Pieter Arnout Fentener van Vlissingen

Het onderzoek naar de Helmondse oorlogsslachtoffers op het monument in het Hortensiapark levert steeds meer resultaten op. Het wordt vooral ook steeds duidelijker waarom er gegevens niet kloppen op het monument. Bepaalde informatie was indertijd gewoon niet overal voorhanden. [bioid]50998,Pieter Arnout Fentener van Vlissingen[/bioid] is daar een voorbeeld van.

Lees meer

okt2015

Stiphout: Een epiloog

Op 22 september van dit jaar werd de herdenking gehouden bij het bevrijdingsmonument in Stiphout. Wij hadden net de plaquettes op het monument laten aanpassen naar de correcte eenheden: het 23rd Hussars en het 8th Battalion, The Rifle Brigade. Twee dagen later kregen we eindelijk antwoord op een mailtje dat we al twee maanden eerder hadden verstuurd: Yes the 23rd Hussars and the 3rd Royal Tank Regiment did liberate Stiphout on 22nd September 1944.

Lees meer

sep2015

Helmondse oorlogsslachtoffers: Aanvullingslijst aangepast

De aanvullingslijst die sinds 2001 in de St. Josef Gedachtenis Kapel hing is vanavond tijdens de herdening van bevrijding van Helmond aangepast. Het lijstje is een tijdelijke oplossing totdat het onderzoek afgerond is en er misschien gekeken kan worden naar nieuwe gegrafeerde glasplaten voor in het monument.

Lees meer

sep2015

Fotoverslag herdenking Mierlo-Hout 2015

Net als de twee voorgaande jaren, waren we ook dit jaar weer bij de herdenking van de bevrijding van Mierlo-Hout op 22 september. In de stromende regen werd de herdenking onder grote belangstelling gehouden. Speciaal dit jaar was de aanwezigheid van een Sherman-tank. Deze tanks waren ook betrokken bij de bevrijding van Mierlo-Hout. Verder waren er veel motoren, jeeps en andere voertuigen van Lucky Seventh, WarWheels '40-'45 en Club Wheels aanwezig. De herdenking is dit jaar voor het eerst georganiseerd door de stichting HMMH (Herdenkingsmonument Mierlo-Hout). Deze stichting is dit jaar in het leven geroepen om de continuiteit van de herdenkingen in Mierlo-Hout te waarborden.

Lees meer

sep2015

Correctie bevrijdingsmonument Stiphout

Ons onderzoek naar Helmondse oorlogsslachtoffers levert soms opmerkelijke bijvangst op. Op een bijeenkomst van slagveldgidsen spraken we een gids uit Nuenen. Refererend aan de correcties dacht hij dat we het over het monument in Stiphout hadden, want daar stond volgens hem een verkeerd bataljon op de panelen. Eigenlijk wilden we het niet geloven, nog een monument met een fout? Zou het waar zijn?

Lees meer

sep2015

Helmondse oorlogsslachtoffers: Johannes Koppenens

Naast een aantal correcties hing er in het oorlogsmonument in Helmond een lijstje met drie namen als aanvulling op de plaquettes die er al hingen. Twee daarvan hebben we ondertussen behandeld; Natan Andriesse en Willem Wijnen. Johannes Koppenens behandelen we hier.

Lees meer

aug2015

Helmondse oorlogsslachtoffers: De Aabode

Het is even stil rond ons onderzoek naar de Helmondse oorlogsslachtoffers die vermeld staan in het oorlogsmonument in Helmond. Wij zitten echter niet stil: er komt nog meer aan, nog veel meer. Momenteel zijn we extra bronnen aan het verzamelen en één daarvan is De Aabode.

Lees meer

jul2015

Helmondse oorlogsslachtoffers: Natan Andriesse

Geruime tijd, het is een tijdsbepaling die ons al maanden bezighoudt. Het staat in één van de criteria voor opneming op het oorlogsmonument in Helmond. De betreffende personen moeten geruime tijd in Helmond gewoond hebben of ten gevolge van een oorlogshandeling in Helmond zijn overleden.

Lees meer

jun2015

Helmondse oorlogsslachtoffers: een aantal correcties

We zijn er al bijna een jaar mee bezig, de Helmondse oorlogsslachtoffers. Naast een aantal toevoegingen zijn er ook een aantal correcties al bekend. Deze zullen we hieronder behandelen. De meest opmerkelijke is die van [bioid]66484,Willo Martens[/bioid]. 4 mei j.l. stond er een artikel van Hans van de Ven over hem in het ED. Er stond; omgekomen in Kroatië. Kroatië? Op het monument stond toch Bosnië?

Lees meer

jun2015

Helmondse oorlogsslachtoffers: Sjef Scheepers

Het begon allemaal vorig jaar met het uitzoeken van de Helmondse oorlogsslachtoffers. Na een aantal maanden kunnen we Johanna van der Zwaan en Willem Wijnen als Helmondse oorlogsslachtoffers aanmerken. Door de nodige media-aandacht kwamen er ook veel reacties van buitenaf. Vooral die reacties maken het lastig om uit te zoeken; het zijn namelijk namen die bij de projectgroep twintig jaar geleden niet bekend waren. Dat betekent eigenlijk ook dat het RHCe, als opvolger van het Helmonds Archief, er weinig informatie over heeft. Er volgde dan ook een bezoek aan het oorlogsarchief van het Rode Kruis in Den Haag om de nodige informatie boven water te krijgen.

Lees meer

mei2015

Helmondse oorlogsslachtoffers: Willem Wijnen

Al een aantal maanden zijn we bezig met de namen van de Helmondse oorlogsslachtoffers in het kapelletje in Helmond. Er is al erg veel informatie binnen gekomen en dat is nog steeds gaande. Een naam die al jaren op een briefje in de kapel hangt, kunnen we nu ook definitief aan de lijst toevoegen. Het gaat om Willem Wijnen, geboren op 6 oktober 1923 in Helmond en overleden in concentratiekamp Neuengamme bij Hamburg op 3 april 1945, net een maand voor de bevrijding.

Lees meer

mrt2015

Namenlijst oorlogsslachtoffers in gedachteniskapel Hortensiapark opnieuw bekeken

Kent u nog Helmondse oorlogsslachtoffers die nog niet vermeld staan in de gedachteniskapel in het Hortensiapark en daar wel een plekje verdienen? Geef de namen dan door. Ook meer achtergrondinformatie over de Helmondse oorlogsslachtoffers is van harte welkom.

Lees meer

nov2014

Helmondse oorlogsslachtoffers: vind Max voor ons

Het onderzoek naar Helmondse oorlogsslachtoffers bracht al het verhaal van mevrouw Bakker boven tafel. Ondertussen hebben we ook Sanne Vonk en Jeroen van der Heijden gesproken. Sanne Vonk heeft twintig jaar geleden het boek Onder de Bescherming van de Engel Gabriël geschreven. Jeroen van der Heijden heeft daar aan ook meegewerkt en heeft daarnaast diverse andere verhalen voor de Heemkundekring Helmond Peelland geschreven. Beide kwamen met heel veel tips over waar wij meer informatie konden vinden. Er kwam ook één klein verzoekje; vind Max voor ons.

Lees meer

okt2014

Helmondse oorlogsslachtoffers: mevrouw Bakker

Dat het veel meer werk zou zijn als ik in eerste instantie had gedacht was al duidelijk in mijn vorige bericht over de Helmondse oorlogsslachtoffers. Drie maanden later kom ik langzaamaan verder. Families beginnen zich te melden en informatie druppelt binnen. Helaas heb ik het archief van de oorspronkelijke werkgroep nog niet kunnen vinden. Deze is (nog) niet aanwezig in het regionaal archief en de gemeente Helmond heeft het nog niet kunnen localiseren.

Lees meer

sep2014

Fotoverslag herdenking Helmond 2014

Maandag 25 september 1944, een week na de bevrijding van Eindhoven, werd Helmond bevrijd. Helmond lag niet direct in de corridor naar het noorden, het duurde daarom even voordat de Britse eenheden van het Royal Norfolk Regiment Helmond bevrijdde. Drie dagen eerder, op 22 september, was het westelijk deel van Helmond namelijk al bevrijdt. Helaas waren alle bruggen over het kanaal door de Duitsers opgeblazen, waardoor ze onderlangs via Someren en Asten moesten oprukken. Vandaag stond Helmond daar bij stil, met onder andere kransleggingen en toespraken van de burgemeester en de heer Parker, die in Helmond gelegerd was.

Lees meer

sep2014

Fotoverslag herdenking Mierlo-Hout 2014

We zijn nog steeds druk met het verwerken van alle fotoverslagen van de herdenkingen dit weekend, maar de herdenkingen houden daar niet mee op. De rest van de regio werd ook langzaamaan bevrijd. Zo ook Mierlo-Hout, nu onderdeel van Helmond, dat op 22 september 1944 door Britse troepen werd bevrijd. Vorig jaar, waren we er ook al bij, en afgelopen dinsdag trok de Liberation Task Force ook langs dit momument. De herdenking begon met een dienst in de St. Lucia kerk, gevolgd door toespraken en kransleggingen bij het monument. De familie van de Britse 2e Lt. Bruce John Millar was ook aanwezig, waarbij zijn zwager een toespraak hield.

Lees meer

sep2014

Fotoverslag ceremonie monument Mierlo-Hout

Na Weert, Valkenswaard en Mierlo kwam de Liberation Task Force vandaag rond het middaguur in Mierlo-Hout (Helmond) aan. Ook hier stonden mensen weer rijen dik te wachten en waren er een aantal schoolklassen om de 'bevrijders' te begroeten. De burgemeester van Helmond, mevrouw Blanksma-Van den Heuvel, was aanwezig om iedereen welkom te heten. Na een korte ceremonie bij het bevrijdingsmonument werd er een lunchpauze ingelast alvorens de colonne verder reed in de richting van Son. Daar komen alle colonnes vanavond samen om morgen via de Bailey-brug naar Grave te rijden.

Lees meer

aug2014

Helmondse oorlogsslachtoffers

Af en toe heb je van die dagen dat je even denkt 'wat zal ik nu eens gaan doen'. Ik wist toevallig dat ik ooit eens foto's had gemaakt van de panelen met namen in het Helmondse oorlogskapelletje. Die namen stonden nog niet bij het monument op de website, dus toch maar 'even' toegevoegd. Het bleken er iets meer te zijn dan in eerste instantie gedacht...

Lees meer

sep2013

Fotoverslag herdenking Mierlo-Hout 2013

Mierlo-Hout was voor de gemeentelijke herindeling van 1968 een apart dorp en nog geen onderdeel van Helmond. Ze vieren de bevrijding dan ook drie dagen eerder dan in Helmond zelf bij een in 2011 geplaatst monument bij de spoorwegovergang aan de Houtse Parallelweg.

Lees meer

  • Door Peter ter Haar
  • Geplaatst op 1 september 2015

Bevrijding van Helmond

Dit is een passage van 'The Story of the 23rd Hussars 1940-1946' dat gepubliceerd werd in 1946. Dit verhaal gaat over de bevrijding van Stiphout en Helmond tussen 22 en 25 september 1944.

  • Door Peter Kimenai
  • Geplaatst op 1 april 2013

Drijvende concentratiekampen in de Lübecker Bocht

Tijdens het Britse bombardement op de drijvende concentratiekampen Cap Arcona en Thielbek, op 3 mei 1945, kwamen ruim 7.000 mensen om. Die ramp in de Lübecker Bocht vond plaats in de allerlaatste fase van de Tweede Wereldoorlog in Europa. De uiterst gewelddadige doodsstrijd van het naziregime bestond uit een complete chaos van Duitse achterhoedegevechten, geallieerde bombardementen en zinloze verplaatsingen van tienduizenden concentratiekampgevangenen.

  • Door Jeroen Koppes
  • Geplaatst op 14 maart 2016

Hoe Helmond bevrijd werd

Dit artikel over de bevrijding van Helmond verscheen in een boekje dat vermoedelijk in 1945 is uitgebracht: 'Herdenkingsalbum van Helmond's bevrijding - 25 september 1944'. Wij hebben het hier in de oorspronkelijke schrijfstijl overgenomen. Met de Norfolkdivisie wordt de Britse 11th Armoured Division bedoeld, verantwoordelijk voor de bevrijding van Helmond. Het 1st Royal Norfolk Regiment was onderdeel van de Britse 3rd Infantry Division en was een van de eerste eenheden in de stad.

  • Door Peter Kimenai
  • Geplaatst op 11 januari 2011

Hr. Ms. De Ruyter

Vlak na de Eerste Wereldoorlog ging er een golf van pacifisme door de Nederlandse bevolking en de Nederlandse politiek. De verschrikkingen van het wereldwijde conflict hadden zoveel negatieve indrukken achtergelaten dat de roep om ontwapening steeds luider werd. In 1919 werd zelfs door een aantal politieke partijen in Nederland een voorstel gedaan om onder andere de Koninklijke Marine als militaire organisatie in zijn geheel op te heffen. Hier was geen meerderheid voor in de Tweede Kamer maar de toenmalige minister van marine, mr. Ch.J.M. Ruys de Beerenbrouck, kon de afbouw van de twee Java-klasse kruisers, Java en Sumatra, alleen goedgekeurd krijgen door af te zien van de afbouw van een derde schip van deze klasse, de Celebes. De aanbesteding voor nog drie kruisers werd geannuleerd. De bouw van de Celebes werd stilgelegd en de dertig ton rompmateriaal dat al bewerkt was werd gesloopt.

  • Door Gerd Van der Auwera
  • Geplaatst op 15 augustus 2005

Konzentrationslager Auschwitz

In september 1939 viel het Duitse leger Polen binnen. De Polen waren niet opgewassen tegen de Duitse aanvalskracht en moesten zich voortdurend terugtrekken. Ze vernietigden op hun terugweg zoveel mogelijk bruggen om de opmars van de Wehrmacht te vertragen. Zo bliezen ze ook de brug over de Sola in Oswiecim op. Hun pogingen waren tevergeefs, want de Duitse troepen bleven ongenaakbaar oprukken. Eind september werd Oswiecim veroverd. De synagoge werd platgebrand, maar zou in 1941 weer opgebouwd worden. In oktober 1939 werden enkele delen van Polen, waaronder Oswiecim en omgeving, bij het Derde Rijk aangehecht. De naam veranderde in Auschwitz. Het tot nog toe onbekende stadje zou in de komende jaren een rol spelen die jaren na datum nog gevoelens van verschrikking zou oproepen.

  • Door Peter Kimenai
  • Geplaatst op 21 juni 2010

Torpedobootjagers van de Gerard Callenburgh-klasse

In 1922 had een vlootwetcommissie bepaald dat de vloot van de Koninklijke Marine de komende jaren minimaal zou moeten bestaan uit onder andere 24 torpedobootjagers. In oktober 1923 werd dit vlootwetsontwerp verworpen door de Tweede Kamer. In 1930 werd door de toenmalige minister van Marine, dr. L.N. Deckers, het aanbouwbeleid voor de marine bepaald van 1930 tot 1940. Het zogenaamde “vlootplan Deckers” behelsde slechts de helft van het aantal te bouwen eenheden in vergelijking met het in 1923 voorgestelde plan en werd daarom ook wel het “halve minimum” genoemd.